Oymalı Payanda

Oymalı payanda, duvar ile tavan (veya kiriş, balkon altı, raf) kesişim noktalarına uygulanan, üzerinde klasik bitkisel kıvrımlar, akantus yaprakları veya barok detaylar barındıran dekoratif destek görünümlü poliüretan üründür. L şeklinde bir profile sahip olan payandalar, uygulandığı köşedeki keskin geçişi yumuşatarak mekana derinlik ve tarihi bir kimlik katar. Klasik dekorasyonun vazgeçilmezlerinden olan oymalı payandalar, poliüretan malzemenin sunduğu ahşap muadili sertlik ve pürüzsüzlük sayesinde her bir kıvrımın net şekilde ortaya çıkmasını sağlar.

Ahşap oymacılığı ile üretilen payandalar yüksek maliyetli ve zamanla çatlamaya, kurtlanmaya müsait ürünlerdir. EPS (strafor) olanlar ise bu denli ince oyma detaylarını veremez ve ufak bir darbede kırılırlar. Yüksek yoğunluklu poliüretan payandalar ise tamamen neme ve suya dayanıklı, hafif ancak darbe emici yapısıyla özellikle kapı pervazları, kemer altları veya sundurma çıkmaları gibi fiziksel temasa açık alanlarda en dayanıklı ve estetik çözümü sunar.

İç mekanlarda oymalı poliüretan payandalar genellikle kapı girişlerinin (portal) üst köşelerinde, kiriş altlarında, mutfaklarda davlumbaz kenarlarında veya şömine raflarının taşıyıcı ayaklarında klasik bir vurgu olarak kullanılır. İç mekanda kullanılan payandaların boyutu, bağlandığı tavan veya raf yüksekliğiyle doğru orantılı olmalıdır. Göz yormamak adına dar koridorlarda daha zarif profilli, ince payandalar seçilebilir.

Dış cephelerde ise oymalı payandalar balkon altlarını destekleyen dekoratif elemanlar olarak, pencere üstü çatı saçaklarında (kornişlerde) veya villa giriş kolonlarında dış mekana heykelsi bir görünüm katmak için kullanılır. Poliüretanın suya ve iklim şartlarına tam dayanıklı hücresel yapısı sayesinde, oymalı detayların arasına giren yağmur suları malzemeyi asla çürütmez veya deforme etmez. Güneşin yıpratıcı etkisinden korunması için mutlaka UV dayanımlı boyalar ile boyanması yeterlidir.

Poliüretan oymalı payandaların montajı, arka (duvara bakan) ve üst (tavana/kirişe bakan) düz yüzeylerine poliüretan bazlı montaj mastiği sürülerek yerine oturtulması ile yapılır. Payandalar kalın ve hacimli ürünler olabildiği için yapıştırıcının mukavemeti tam sağlanana kadar, görünmeyen kıvrım aralarından veya kenarlarından paslanmaz vidalarla duvara sabitlenmesi son derece önemlidir. Vida delikleri akrilik veya dış cephe macunlarıyla kapatılıp zımparalanır.

Kullanıcıların en çok düştüğü yanılgı, bu payandaların gerçek bir statik taşıyıcı olduğunu düşünmeleridir. Poliüretan oymalı payandalar tamamen dekoratif amaçlıdır. Bir mutfak rafını veya mermer bir denizliği tek başlarına havada taşıyamazlar. Eğer üzerinde ağır bir yük olacaksa, mutlaka demir veya ahşap L profillerle gerçek bir taşıyıcı karkas oluşturulmalı, poliüretan payanda ise bu karkası gizleyen estetik bir kılıf olarak kullanılmalıdır.